Moja Turyngia – Drei Gleichen

Drei Gleichen jest małą gminą w Niemczech, w kraju związkowym Turyngia, w powiecie Gotha. W rejonie tym znajdują się trzy przepiękne zamki, będące celem wielu wędrówek turystycznych oraz wielu uroczystości okazjonalnych. Nazwa Drei Gleichen, czyli Trzy takie same powstała po wydarzeniach majowej nocy roku 1231, kiedy to wszystkie trzy zamki stanęły w ogniu w wyniku pożarów. Zamki nigdy na łamach historii nie miały tych samych właścicieli, powstały w różnych wiekach, a ich wygląd jest zupełnie od siebie różny.

Mühlburg

Pierwsze wzmianki dotyczące wsi datowane są na 1 maja 704 roku, kiedy to Książę Turyngii Herzog Hedan II przekazał misjonarzowi i biskupowi Willibardowi zamek w Mühlburg wraz z całą jego posiadłością. Na podstawie tego można twierdzić, iż zamek istniał już w tych czasach, choć nie jest to do końca pewne, gdyż występują wzmianki, że pierwotnie podarowany przez księcia Turyngii zamek był drewniany, a niemurowany. Z kolejnych kart historii dowiemy się, że zamek był nie raz oblegany i zmieniał swoich właścicieli. W 1088 r. został bezskutecznie oblężony przez wojska Henricha IV. Następnie 1122 r. hrabia Meinhard II von Mühlberg przekazał zamek Mühlburg i wieś arcybiskupowi z Moguncji. Tak oto, by w 1130 roku, jako część spuścizny męskiej linii hrabiów Weimar-Orlamünde, wraz z zamkiem Gleichen przeszedł w posiadanie archidiecezji mogunckiej, która wyłączyła rodzinę Meinharde z władania Mühlburgiem. Jednak nie na długo. Już w 1140 r. zamek wraca ponownie w posiadanie przez rodzinę Meinharde jako lenno. Wraz ze śmiercią hrabiego Meinharda III von Mühlburg w 1242 r.  wygasa linia rodu von Mühlberg i zamek wraca w posiadanie arcybiskupstwa Moguncji. W 1248 r. właścicielem zamku został hrabia Berthold von Henneberg. W 1310 roku wojska Erfurtu podjęły daremną próbę ataku na zamek. Kolejno 1357 r. arcybiskup z Moguncji sprzedaje zamek za 2400 srebrnych marek miastu Erfurt. W ten sposób miasto ustanowiło bazę chroniącą swój handel, obsadzając zamek silną załogą. Zamek został rozbudowany w silny wał obronny i służył do zabezpieczenia szlaków handlowych w Erfurcie, aż do 1590 roku, kiedy to urząd z Mühlbergu przeszedł do Saksonii-Weimaru. W 1592 roku książę weimarski kupił zamek i sprzedał go księciu Altenburga w 1635 roku. W 1665 r. Moguncja ponownie przejęła urząd z obecnie mocno zrujnowanym zamkiem. W 1803 r. miejscowość i zamek przypadły Prusom. W 1806 roku zamek przeszedł pod panowanie francuskie. W 1815 roku zamek powrócił do Prus. W latach 1903-1907 wieża zamkowa zostaje przebudowana i udostępniona jako wieża widokowa. W 1945 r. zamek zostaje zniszczony. W kolejnych latach zamek, a dokładnie jego ruiny zostają wielokrotnie remontowane. Dziś na terenie zamku znajduje się muzeum ceramiki i przedmiotów gospodarstwa domowego z okresu średniowiecza oraz restauracja. Do zamku wchodzi się od strony południowej. Drewniany most prowadzi nad częścią fosy otaczającej zamek na pozostałości Zwingermauera, następnie muru kurtynowego i mur zamku wewnętrznego. Nad wszystkim znajdują się wieże o wysokości 22 metrów, o grubości muru 2,7 metra i średnicy 7,4 metra. Na wieżę można wejść w godzinach otwarcia. Widać stąd dwa pozostałe zamki. Na miejscu znajduje się również działająca skrzynka pocztowa i studnia. Latem na terenie zamku odbywa się plenerowe kino organizowane przez Stowarzyszenie Kultury i Sztuki Mühlberg.

Burg Gleichen

Zamek na wzgórzu został zbudowany na stożkowatej górze, która wznosi się około 100 metrów ponad otaczający krajobraz. Pierwsze adnotacje na temat zamku napotkane zostały w kronikach „Reinhardsbrunnen” w 1034 r. W roku 1088 wraz z zamkiem Mühlburg bezskutecznie oblężony został przez armię cesarską Henricha IV pod koniec powstania arystokratów z Turyngii i Saksonii, zwanego wojną saksońską, a w zamku okopał się margrabia Ekbert II z Miśni, przywódca saskiej opozycji arystokratycznej przeciwko cesarzowi. Na przełomie XII i XIII wieku kompleks zamkowy wszedł w posiadanie Heinricha II von Laacha, krewnego cesarza Henryka IV, który był żonaty z córką hrabiego Turyngii Adelheid von Weimar-Orlamünde, pierwszego znanego z imienia palatyna nad Renem. Był on krewnym Askanów i wykorzystywał kompleks zamkowy jako przystanek w podróży oraz do zarządzania swoimi majątkami w Turyngii i Saksonii. W latach 1134 – 1137 zamek przeszedł w posiadanie arcybiskupa Moguncji jako dar od jego wnuka, hrabiego Palatyna Wilhelma i jego matki.  W owych czasach arcybiskupom Moguncji udało się pozyskać hrabiów z Tonny jako sojuszników i uczynić ich strażnikami miasta Erfurt. W 1162 roku hrabiowie Tonna otrzymali zamek Gleichen od arcybiskupa Moguncji jako lenno. Landgrafowie z Turyngii byli często wrogo nastawieni do hrabiów Tonna i Gleichen jako sąsiadów. Podczas obrony Harburga w Eichsfeld w 1170 r. wzięto do niewoli hrabiego Ernsta II von Gleichen-Gleichensteina, brata hrabiego Erwina von Tonna-Gleichen i przedstawiciela bocznej linii hrabiów Gleichen, którzy byli namiestnikami arcybiskupstwa w Eichsfeld. Landgraf został stracony za zgodą cesarza. Spór z Landgrafami doprowadził do kolejnego oblężenia i zniszczenia zamku Gleichen w 1178 roku. Po walkach, które były również częścią walki o władzę w sporze o tron ​​Staufer-Welf, stosunki między Landgrafami, a domem hrabiów Gleichen uległy polepszeniu, dzięki serii darowizn i przeniesieniu komorników do hrabiów Gleichen. W w posiadanie hrabiów Gleichen weszła dolina miasta jabłoni, dzisiejsze Emleben, Günthersleben, Wechmar i Schwabhausen oraz wieś Graefenhain na północnym skraju Lasu Turyńskiego . W tym czasie posiadłość obejmowała już kilka dziedzińców na starym mieście w Erfurcie, głównie w rejonie Anger i Bartholomäuskirche. Hrabiowie von Gleichen, którzy również brali udział w wyprawach krzyżowych, nawiązali bliskie stosunki z Danią około 1200 roku: hrabia Ernst IV i inni członkowie rodziny wdali się tam w konflikty zbrojne we wspólnocie z hrabią Albertem von Orlamünde. 31 maja 1231 r. w zamku Gleichen doszło do dużego pożaru wywołanego uderzeniem pioruna. Naprawa szkód nastąpiła w okresie narastających napięć z miastem Erfurt. Miasto należące do archidiecezji Moguncji bezskutecznie usiłowało stać się miastem cesarskim już w XII wieku i tym samym popadło w konflikt z hrabiami Gleichen, obecnymi jako dworscy panowie, arcybiskupowie komornicy Peterskloster od 1134 r. i namiestnicy. Wpływ hrabiów Gleichen na dobrze prosperujące miasto stale malał z powodu problemów finansowych. W 1283 r. hrabiowie zostali zmuszeni do złożenia zastawu praw miejskich u magistratu Erfurtu. W XVI wieku nastąpiła przebudowa zamku w pałac. W 1631 r. dynastia hrabiów wymarła, co sprawiło, że archidiecezja Moguncji ponownie stała się właścicielem zamku Gleichen. Następnie z powodu fatalnej sytuacji w środku zgiełku wojny trzydziestoletniej pociągnęło za sobą, iż zamek był niezamieszkany do 1639 roku i został splądrowany. Dopiero w 1651 roku hrabiowie Hatzfeld otrzymali panowanie Gleichen jako lenno. Od tego momentu nazywali siebie hrabiami von Gleichen i Hatzfeld. Hrabia Hatzfelder wysłał tylko zarządcę do Turyngii i pozosając w swoich rodzinnych stronach, co doprowadziło do pogorszenia stanu zamku. Za utrzymanie ruin odpowiadał myśliwy na usługach Hatsfelda, ale mieszkał w przydzielonych mu pomieszczeniach w zakładach Freudenthala. W 1717 roku hrabina von Hatzfeld odwiedziła ruiny zamku i zaplanowała nowy budynek w miejsce ruin zamku. Nie udało mu się jednak wymusić wywodzącej się ze średniowiecza przymusowej pracy od ludzi z pobliskich miejscowości. Administratorzy majątku w Wandersleben uważali ruiny za kamieniołom i poprosili o pozwolenie na wyburzenie murów, na co im nigdy nie pozwolono. W 1793 r.  wymarła również dynastia Hatzfeldów, lenno wróciło do arcybiskupstwa Moguncji. Zamek Gleichen pozostawał w posiadaniu arcybiskupa do 1803 roku i przeszedł do Prus. W 1806 przeszedł pod panowanie Francuzów i miał zostać wysadzony w powietrze w celu wydobycia materiałów budowlanych. Odważna prośba profesora uniwersytetu w Erfurcie Placidusa Mutha, którą wyraził w rozmowie z Napoleonem, o przerwanie tego projektu, zaowocowała przekazaniem zamku Uniwersytetowi w Erfurcie. W 1816 r. zamek wrócił do państwa pruskiego. Nie spełna rok później zamek trafia w prywatne posiadanie przez pruskigp generała, barona Karla von Müffling, który kupił ruiny zamku za 800 talarów i zlecił naprawę niektórych schodów. W 1841 r. rozebrano dach istniejącego do dziś renesansowego zamku, z powodu obaw o stateczność statyczną ścian nośnych, gdyż były już wyraźne rysy.  Brak dachu przyspieszył dalsze niszczenie budynku, ponieważ woda deszczowa mogła teraz bez przeszkód przenikać do spoin muru. Zimą 1897 r. rozpoczęto pierwsze prace remontowe, zlecone przez sekcję Turyńskiego Związku Leśnego w Erfurcie. Do wybuchu I wojny światowej na zamku, który nadal był własnością rodziny von Müffling, prowadzono zabezpieczenia awaryjne finansowane z darowizn. Zbudowano nową cysternę, aby poprawić zaopatrzenie w wodę. Dzieło, które było mile widziane i wspierane finansowo przez wielu wędrowców i przyjaciół z ojczyzny, było  również kilkakrotnie niszczone przez wandalizm niektórych pijaków, a ofiarowane drewno i sprzęt służyły często jako ognisko na niestrzeżonym dziedzińcu zamku. Dlatego książę Saxe-Coburg i Gotha zabezpieczył zamek drutem kolczastym i zabronił wchodzenia do ruin ze względów bezpieczeństwa. W okresie Republiki Weimarskiej ruiny zamku straciły już znaczenie dla rodziny książęcej, a fundusze udostępnione na ochronę pomników ruin nie zostały wykorzystane. Pozyskano tylko nową bramę, która zablokowała główne wejście do ruin zamku. Sekcja Niemieckiego Stowarzyszenia Dziedzictwa z siedzibą w Erfurcie przeprowadziła rozmowy z księciem na temat planowanej dzierżawy zamku. W rezultacie miasto Erfurt stało się właścicielem w 1934 r. ruin zamku. Po II wojnie światowej  ruiny zamku pełniły funkcję skansenu. Kolejno  w latach 70- tych w ruinach zamku odbywały się niekontrolowane przez państwo imprezy muzyczne, w których uczestniczyło aż 2500 młodych ludzi. Od 1984 r. administrację ruinami zamku przejęły muzea miasta Erfurt, a  od 1998 r. Fundacja Pałaców i Ogrodów Turyngii.  Dziś kompleks udostępniony jest zwiedzającym.

 
 

Wachsenburg

Zamek Wachsenburg to zamek w Amt Wachsenburg w Ilm-Kreis. Ostatni z tezech zamków z Drei Gleichen. Prawdopodobnie zamek istniał już około 930 r., a jego budowę napędzało opactwo cesarskie Hersfeld, aby zabezpieczyć rozległe posiadłości w okolicy Arnstadt. W latach 1090 do 1098 na zamku mieszkał i zmarł opat z Hersfeldów Friedrich. Odrestaurował on zamek, który został poważnie zniszczony przez waśnie. Około 1100 roku opactwo cesarskie przekazało zamek Landgrafom z Turyngii. W kolejnych dziesięcioleciach zamek był kilkakrotnie miejscem konfliktów między rywalizującymi siłami w imperium. W 1204 roku zamek przejął Filip Szwabski. Następnie właściciele zmieniali się między hrabiami Käfernburg, Orlamünde i od 1306 roku Schwarzburg-Blankenburg. Rozkwit zamku przypada na czasy panowania hrabiego Günthera XII, który był właścicielem zamku od 1306 roku. W 1366 r. kolejny właściciel, Johann II von Schwarzburg, musiał sprzedać zamek, aby spłacić długi wojenne. Mimo wszelkich starań miasta Erfurt o jego zdobycie, w 1369 roku zamek przeszedł w posiadanie Landgrafów z Turyngii, którzy w następnych latach czuli się zobowiązani do kilkakrotnego zastawiania zamku. W taki sposób w 1441 roku trafił on w ręce Apela Vitzthuma Starszego z Roßla. Miasto Erfurt przy wsparciu cesarskich miast Mühlhausen i Nordhausenpodjęło podjęło się później działania przeciwko temu osławionemu baronowi rabusiów, oblegając Wachsenburg w 1451 r. . Po czterotygodniowym oblężeniu, podczas którego podważono tarczę zamku, Apela Vitzthum został ostatecznie zmuszony do poddania się. W dalszym czasie uszkodzony obiekt stopniowo popadał w ruinę. W 1640 roku Wachsenburg wszedł w posiadanie księcia Ernsta Pobożnego, który początkowo bawił się pomysłem jego rozbudowy. W 1651 roku, tuż obok bramy zamkowej, wywiercił w górze studnię o głębokości 97 m.  Jednak po pracach remontowych od 1651 r. planowano tu założenie zamku jako hodowli i sierocińca. Zachował się drewniany model wykonany w tym celu przez budowniczego Caspera Vogella, ale i ten projekt ostatecznie nie został zrealizowany. W swojej historii zamek często zmieniał właścicieli, był niszczony i często odbudowywany i rozbudowywany. Szczególnie w latach 1900–1913, aby pomieścić obszerne zbiory Wachsenburga dotyczące lokalnej historii i historii wojska. Po II wojnie światowej mieszczące się tu miejscowe muzeum musiało zostać zamknięte. Dziś Wachsenburg służy jako restauracja wycieczkowa, a od 1966 roku jako hotel i mieści małe, prywatne muzeum. 

Mam nadzieję, że Wam się podobało! Niebawem pojawią się kolejne posty.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *